Karavan İnverter Tesisatı Nasıl yapılır?

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

İnverter

• 1 Adet 1000 watt
• Tam sinüs inverter tercih edilmeli,
• Güç hesabında Etiketteki watt değeri x 0.80 (yaklaşık) = Yararlı güç ortaya çıkar
• Besleme kabloları güçlü olmalı,
• Akü gücü ile İnverter gücü orantılı olmalı veya kullanırken buna dikkat edilmeli,
• Bu planlamada akıllı inverter yerine tam sinüs inverter tercih edilmiştir,
• Tam Sinüs İnverter, Şebeke enerjisi ile aynı sinüs eğrisine sahiptirler,
• Akıllı İnverter, şebekeden şarj, şarj kontrol cihazı gibi cihazları içeren komplike cihazlardır,
• Modifiye Sinüs İnverter, şebeke sinüs eğrisini sağlamazlar, Endüktif yüklerin verimleri düşer
• Örnek Buzdolapları yani motorlu ve sargılı cihazlar
• Off-Grid İnverter, Şebeke bağlantısı gerektirmezler bağımsız kullanılabilirler, Karavanlar
• On-Grid İnverter, Şebeke bağlantısı gerektirirler. Bağımsız kullanılmazlar.

100 Amper DC Sigorta ve Sigorta yuvası

• 1 adet
• İnverterin 12 V pozitif beslemesi üzerine konulur,
• Muhakkak kullanılması gerekir,
• İnverterin gücüne göre Sigortanın akım değeri belirlenmeli,
• 1000 Watt invertere göre 100 A sigorta seçilmiştir,
• 1000 w/ 12 v = 86 A 86 A x 1,25 =107 Yakın değer 100 A
• Cihaza ait kısa devre akımı varsa, sigorta bunun üzerinde seçilmemeli,

Devre Kesici Şalter

• İnverterin 12 V beslemesini kesmek için kullanılabilir.
• Kullanılması tercihe göre değişebilir,

NYAF Kablo 35 mm2

• Bara ile İnverter 12 V girişi arası, ( 1000 Watt İnverter için )
• Kırmızı Siyah
• Malzemelere göre makaron ve Pabuçlar

2.5 mm2 NYAF Kablo

• İnverter Çıkışı 220 V ile Seçici Pako Şalter Arası,
• Topraklama damarı sarı-yeşil,
• Malzemelere göre makaron ve pabuç

2 Kutuplu Ac Otomatik Sigorta,

• 1 Adet
• 10 Amper, B Tipi ( 1000 W İnverter için )
• Sigortanın 2 kutuplu olanı tercih edilmeli,
• İnverter 220 V çıkışını aşırı yükten korumak için,
• AC akım için AC sigortaları kullanılmalı,

2 Kutuplu Ac Otomatik Sigorta,

• 1 Adet
• 20 Amper, B Tipi
• Sigortanın 2 kutuplu olanı tercih edilmeli,
• 220 V Ana Tablo Beslemesi için ,
• AC akım için AC sigortaları kullanılmalı,

Seçici Pako Şalter, ( Enversör şalter )

• 1 Adet
• 32 Amper,
• 3 Konumlu 0-1-2,
• 2 Kutuplu ( Faz ve Nötr ayıracak konumlu )
• Bulunamıyorsa 3 Fazlı şalterin 2 fazı kullanılabilir

Buzdolabı Sigortası

• 220 V Buzdolabı için otomatik Sigorta,
• Sigortanın 2 kutuplu olanı tercih edilmeli,
• Anma Akımı 1,25 ile 1,4 arası çarpılarak bulunur,
• Çıkan değer sigorta seçim tablosundan seçim yapılır,
• Seçilen değer 1,25 ün altına inmemeli, en yakın üst değer seçilmeli,
• Örnek : 5 A X1,25 = 6,25 Amper
• Standart olarak 6 ve 10 A sigorta mevcut, Yakın üst değer 10 A Seçilir.
• Kablonun kesitine bakılıp 10 A değere uygunluğu kontrol edilir,
• 12 V Buzdolabı kullanılacak ise,
• Besleme Kablosu buzdolabının gücüne göre en az 4 mm2 kesitten küçük olmamalı,
• Takılacak DC sigortada buzdolabının çekeceği akıma göre seçilmeli,

220 V Sigorta Panosu

• Kullanılacak Otomatik sigorta sayısına göre tercih yapılır,
• 220 V Sigortası ve bağlantılar bu pano içinde yapılır,
• 12 veya 24 volt panosu, 220 V panosundan ayrı olmalı,
• Karavan Şebeke 220 V girişi
• Araç üzerine takılacak erkek fiş olmalı,
• Seyyar kablo dişi fiş olmalı

Kaçak Akım Rölesi

• 1 Adet
• Kaçak akım rölesi kaliteli bir ürün olmalı,
• ÖNEMLİ 30 mA ( mili Amper ) akımda açan röle,
• Elektrik kaçaklarından korunmak için.
• Şebekeden beslemelerde Toprak hattı muhakkak olmalı,
• 30 mA 16 Amper Sigortalı Kaçak akım rölesi,
• 30 mA Sigortasız kaçak akım rölesi, Ayrıca sigorta gerekir,
• ÇOK ÖNEMLİ
• 220 V Tesisatta veya Prizlerde kesinlikle SIFIRLAMA yapılmamalı.
• (Kaçak akım rölesi kullanmayıp, Topraklı prizdeki topraklama hattı ile nötr hattının birleştirilmesi )
• 220 V şebeke beslemelerinde TOPRAKLAMA hattının olmasına dikkat edilmeli, yoksa kullanılmamalı
• Araçtaki topraklama hattı ile şebeke Topraklama hattının birbirine bağlandığı kontrol edilmeli

Seyyar kablo,

• Seyyar Kablonun Topraklama hattı muhakkak olmalı,
• Seyyar Kablo makaralı şekilde sarılı ise,
  • Kablo bobin görevi yapabileceği için.
  • Kullanılırken makarada sarılı kablo olmamalı veya kısa olmalı,
• Seyyar kablonun araca bağlanan ucu dişi araçtaki fiş erkek olmalı,
• Seyyar Kablo En az 2,5 mm2 kesitli kablo olmalı,
• Seyyar kabloda ( 2,5 mm2 için ) 16 A üzerinde sigorta olmamalı,
• Kullanılan Sigorta 2 Kutuplu olmalı, Faz ve Nötr beraber kesilmeli,
• Topraklama Bağlantısı kesilmez. araç daima topraklı olmalı,
• 220 V şebeke beslemelerinde TOPRAKLAMA hattının olmasına dikkat edilmeli, yoksa kullanılmamalı
• Araçtaki topraklama hattı ile şebeke Topraklama hattının birbirine bağlandığı kontrol edilmeli

Karavan Elektrik Planı

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

Bu Tesisat her sistemin kendi müstakil cihazlarına göre planlanmıştır,

• Arıza tespit ve onarım kolaylığı,
• Arıza esnasında sistemin belirli kısmının kullanılabilir olması,
• Arıza durumunda cihaz ve onarım maliyetinin düşüklüğü,

Birleşik Cihazların bazıları

• Akıllı inverterler
• İnverter
• Şarj Kontrol cihazı
• Şebekeden Şarj gibi cihazları içinde barındırabilir,

Şarj kontrol Cihazı ve Alternatörden Şarj Cihazı

• Şarj kontrol cihazı
• Alternatörden Şarj gibi cihazları içinde barındırabilir,

Elektrik Tesisatında Kullanılan Malzemeler Tanıtımı

• Karavan elektrik tesisatlarında kullanılan malzemelerin görselleri ve özet bilgiler

Elektrik Tesisat Planları,

• 2 x 100 A / saat Toplam 200 Amper/Saat Akü,
• 2 x 170 watt Toplam 340 watt Güneş Enerjisi Paneli,
• 800 watt yararlı güç için 1000 Watt İnverter, Baz alınarak planlama yapılmıştır,
• Ürün ve cihazlar katalog bilgilerine göre kullanılmalı,
• Bu elektrik planlarını tesisatlar da kullanmayınız, Mühendislik kontrolü yapılmamıştır,
• Yapacağınız tesisatın planını ve yapılan tesisatın uygunluğunu bir mühendislik firmasına kontrol ettiriniz,
• Böyle bir yasal zorunluluk yok, ancak güvenlik açısından önemli,
• 12 / 24 Volt DC Tesisatlar
• 22O Volt AC Tesisatlar
• Karavanlarda sonradan cihaz ilaveleri yapılmaktadır,
• Elektrik tesisatı yapılırken bunlar göz önünde bulundurulmalı

Karavanlarda akü alanı ve solar panel tesisatı nasıl yapılır ? Elektrik tesisatında kullanılan malzemeler nelerdir

Kullanılan Akü Özellikleri 

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

• Akülerin şarj akımı, Anma akımının % 10 kadarı olmalı,
• Akü bağlantılarında ilk önce Negatif uçlar bağlanmalı,
• Akü bağlantıları sökülürken ilk önce pozitif uçlar sökülmeli,
• Aküleri aşırı şarj ve deşarjdan korumak gerekir,
• Akülerin gaz salınımları nedeniyle bulunduğu ortamlar havalandırılmalı,
• Havalandırma akülerin ısı kontrollerine katkı sağlar,
• Aküleri yatak alanından mümkün olduğunca uzak yere konulmalı,
• Akülerin yanında manyetik alan oluşturan cihazların varlığı göz önüne alınmalı,
• Deep Cycle aküler ‘ güneş aküleri ‘ olarak da bilinir

Aküleri Seri Bağlama Koşulları,

• Farklı akü türleri seri bağlanmamalıdır,
• Zorunlu değilse farklı marka aküler seri bağlanmamalı,
• Paralel bağlı akülere göre, seri bağlı aküler daha uzun süre boşalmazlar,
• Seri Bağlamada tüm aküler aynı amper/saat değerinde olmalı,
• 100 A /saat ile 100 A / saat Akü Seri bağlanabilir,
• 100 A /saat ile 80 A / saat Akü Seri bağlanmamalı,
• 2 Aküyü Seri bağlamada ne değişir
  •  Örnek 12 Volt 100 A / Saat 1200 Watt/Saat
  • Voltaj 2 Katına çıkar, 24 volt
  • Akım sabit kalır, 100 A / Saat
  • Güç 2 katına çıkar, 2400 Watt / Saat

Aküleri paralel Bağlama Koşulları,

• Farklı akü türleri paralel bağlanmamalı, (Jel ve AGM gibi)
• Paralel bağlı aküler, Seri bağlı akülere göre daha çabuk boşalırlar,
• Paralel Bağlamada tüm aküler aynı Volyaj değerine sahip olmalıdır,
• 12 Volt Akü ile 6 Volt Akü paralel bağlanamaz,
• 12 Volt Akü ile 12 Volt Boş Akü Paralel bağlanmamalı,Şarj edildikten sonra paralel bağlanmalı,
• Aküleri Paralel bağlamak gerekli ise;-
  • Akülerden birinin kendini koruyamayıp kısa devre oluşmasına karşılık;
  • Pozitif kutuplara, akünün akım değerine göre sigorta kullanılmalı,
• Paralel bağlanacak akülerin Şarj seviyeleri Eşit veya Çok yakın olmalıdır,
• 2 Aküyü paralel bağlamada ne değişir,
  • Örnek 12 Volt 100 A / Saat 1200 Watt/Saat
  • Voltaj sabit kalır, 12 Volt
  • Akım 2 Katına çıkar, 200 A / Saat
  • Güç 2 katına çıkar, 2400 Watt / Saat

JEL AKÜLER

• Yüksek akım çekmeye karşı hassastırlar,
• Fiyatları AGM aküye göre Yüksek,
• Bakım Gerektirmez,
• Hızlı şarj imkanı AGM aküye göre düşük,
• Deşarj oranı % 70-80
  -100 Amperlik akünün 70-80 Amper/saat kullanılır
  -12 volt x 70 veya 80 amper=840 veya 960 watt/saat
  -900 watlık bir alıcı 1 saat çalıştırılabilir
• (Rakamlar açıklama amaçlıdır,)

AGM AKÜLER

• Bakım Gerektirmez,
• Yüksek akım çekmeye karşı uygun,
• Fiyatları JEL aküye göre uygun,
• Hızlı şarj deşarj imkanı JEL aküye göre yüksek,
  -Deşarj oranı % 60 – 65

LİTYUM AKÜLER

• Bakım Gerektirmez,
• % 90-95 e yakın deşarj
• Yüksek şarj ve deşarj,
• Hafif ve Küçük boyut,
• Şarjları Farklı yapılır,
• Pillerin birleştirilmesi ile oluşturulmaktadır,
• İlk Fiyatları çok yüksek,
• % 75 deşarja kadar 4000-5.000 döngü
• Yaklaşık % 50 daha hafif,
• Soğuk havalarda da uzun süre depolama şarjını korur.
• Dahili olarak pil şarj deşarj kontrolu,
• Gaz salınımı yok

Lityum Akü Maliyet Hesabı

• Pillerin birleştirilmesi ile oluşturulmaktadır,
• -100 A/saatlik bir pil için,
• -100 x 12 = 1200 Watt /saat, Akünün gücü,
• -3,7 V x 1 Amper = 3.7 Watt/saat Pilin güçü,
• -1200 / 3,7 = 324,3 Yani 325 adet pil,
• 1200 A/saat akü için 1 amperlik 325 adet pil gerekli,
• 100 A/saat lik Lityum akü 5000 TL den başlamaktadır,
• 3.7 Anma voltajı ve 3500 mA pil ile oluşturulan aküde
• yaklaşık 90-96 adet pil kullanılır,
• 325/3,5 = 92,85 93 adet (3,7 V 3,5 A değerinde pil)
• 325/2,6 = 125 adet pil (3,7 V 2,6 A değerinde pil)
• Satılan aküde 3,7 Volt pildeki 1 Amper yaklaşık 15 TL den başlaması demektir,
• 5000/325 = 15,38 TL (satılan aküdeki 1 adet 1A pilin fiyatı),
• 5000/93 = 53,76 TL (satılan aküdeki 1 adet 3,5 A pilin fiyatı),
• Kendi aküsünü oluşturmak isteyenler pilin satış fiyatını,
• Üzerindeki mA değerini Ampere çevirip bölünür ise 1 Amperin TL olarak değeri ortaya çıkar,
• Pil Satış Fiyatını anma akımına bölmek hesaplama pratiği sağlar,
• Örnek 90 pil kullanıldı x 50 TL pil fiyatı = maliyet 4500 TL
• Örnek 3,7 Volt 3500 mA pil, 50 T ise,
• 50 TL / 3,5 = 14,28 TL 14,28 X (325/3,5)90 X 3,5 = 4498 TL
• 36 TL / 2,6 = 13,84 TL 19,23 x (325/2,6)125 X 2,6 =4498 TL
• Alınacak Pilin 1 Amperinin parasal değeri 10 TL nin altında olmalı,
• Örnek 1 Amper değeri 8 TL pil alalım,
• 8 TL X 93 adet 3,5 A pil = 2604 TL pil maliyeti
• 8 TL X 125 adet 2,6 A pil = 2600 TL pil maliyeti
• 8 TL X 325 adet 1 A pil = 2600 TL pil maliyeti

Karavan Elektrik Malzemeleri

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

Devre Kesici Termik Sigortalar

• Termik olarak çalışırlar,
• Norm akım değerlerinde çeşitleri vardır,
• Hem sigorta hem de Kesici şalter olarak kullanılırlar.
• Kalitesine güvenilen ürün kullanılmalı,

Devre Kesici Şalter

• Devreyi ayırmak için kullanılır,
• Sigorta görevi yapmazlar,
• Devreyi korumak için ayrıca ANL tarzı sigorta kullanılır

ANL Sigortalar

• Megaval Sigortalar (Delik merkezden merkeze 50,8 mm)
• Megacompact Sigortalar (Delik merkezden merkeze 42 mm)
• Midival Sigortalar (Delik merkezden merkeze 30 mm)

ANL Sigorta Yuvaları

• Megaval boyutunda
• MegaCOMPACT boyutunda
• Midival boyutunda

Bıçaklı Sigortalar ATO / ATC

• Büyük boy (29×34 mm boyutunda)
• Küçük boy (20×16 mm boyutunda)
• Mini Boy (11×16 mm boyutunda)

Bıçaklı Sigorta Yuvaları ve Sigorta Kutuları

• Büyük boy
• Küçük boy
• Mini boy

Boyutunda değişik yapıları mevcuttur.

Cam Sigortalar

• Küçük boy 20 mm uzunluk
• Büyük boy 30 mm uzunluk
• Ses sistemlerinde çok kullanılırlar
• Cam Sigorta Yuvaları
  Değişik yapılarda yuvalar mevcuttur

Alev yürütmez Spiral Boru

• İleride ilave edilecekler göz önüne alınmalı,
• Keskin noktalarda 5-10 cm sipiral hortum parçası yarılarak, ikinci kat zırh ilavesi yapılabilir,
• Titreşim ve sürtünmelere karşı keskin noktalar, yapıtırıcı mastik veya köpükle sabitlenmeli,
• Sürtünme ve keskin noktalarda aşınmaları önlemek için,
• Sonradan kablo çekilecek yerlere inşaat teli kılavuz olarak çekilmeli, kilosu ucuz,
• Sonradan klavuz ile kablo çekmeye uğraşmamak için.
• Sipiral hortum içinde kablo eki kesinlikle olmamalı,

Kablolar

• NYAF kablo,
• Kalın Kesitli  kablo 1000 W İnverter  ve 500 W DC Panosu için
• Araçlar Hareketli olmasından dolayı çok telli kablo olmalı,
• Karavanlarda kablo tesisatı güçlü olmalı,
• Kablo kesitleri yükseldikçe ve boyları kısaldıkça dirençleri azalır,
• Kabloların güçlü ve kısa seçilmesi ile Voltaj düşümü azalır verimlilik artar,
• 4 metre uzunlukta bazı kesitlerde bir üst kesite geçmek gerekebilir,
• Marin Kablo; NYAF kablonun izole takviyeli ve kalaylı hali ,
• Her alıcıya ayrı kablo çekilmeli,
• Kablolar spiral hortum içinde olmalı,
• Priz hatlarında en düşük 2,5 mm2 kablo kullanılır,
• Lamba hatlarında en düşük 1,5 mm2 kablo kullanılır,

NYAF Standart kablo Kesitleri 
1.5 – 2,5 – 4 – 6 – 10 -16 – 25 – 35 50 mm2 NYAF KABLO

DC akımda Kabloların Taşıyabileceği azami Akımlar

• 1,5 mm2 – 20 Amper
• 2,5 mm2 – 30 Amper
•    4 mm2 – 40 Amper
•    6 mm2 – 50Amper
•  10 mm2 – 70 Amper
•  16 mm2 – 95 Amper
•  25 mm2 – 125 Amper
•  35 mm2 – 180 Amper

Sigortalar

• Karavanlarda her alıcı için; bir sigorta bağlanmalı,
• Sigorta akım değeri alıcının çektiği akım değerine göre belirlenmeli,.
• Var olan Sigortanın değeri,
• Kablo ve alıcının akım değerleri göz önüne almadan kesinlikle yükseltilmemeli,
• Konunun uzmanından yardım alınmalı,

Sigorta akımı nasıl belirlenir ?

• Sigorta seçimi yaparken; Alıcı akımının 1,3 ile 1,5 katı aralığında olmalı,
• Bu aralıkta norm sigorta değeri yoksa; 1.5 Katına en yakın üst değer seçilmeli,
• Alıcı akımı 16 A x 1,3 = 20,8 A
• Alıcı akımı 16 A x 1.5 = 24 A
• DC akımda bu aralıkta sigorta yok bunun en yakın 25 A seçilir,
  Yeterli mi Değil, 
• Tesisatta kullanılan kablo kesitine bakarız . 1.5 mm2,
• 1,5 mm2 kablonun taşıyabileceği akım DC akımda 20 A,

  BU KABLO İLE BU CİHAZ ÇALIŞTIRILAMAZ,
  

• Bir üst Kablo kesiti 2,5 mm2; Taşıyacağı  DC akımda 30 Amper,
• Tesisat 2.5 mm2 kablo ile değiştirip ondan sonra çalıştırılır.
• Karavanda genellikle led ışıkların 2 veya daha fazlası bir arada bir sigortaya 
  bağlanmamalı,
• Her alıcı tek tek çekeceği akıma göre sigorta ile korunmalı,
• Karavanlarda sabit bir güç yok alçalır yükselir,
• Akülerin zayıf olduğu bir anda kısa devre oluşması halinde neler olabilir?
• Güçlü bir kablolama ve doğru bir sigorta akım değeri belirleme,  

Karavan Yaşam Aküleri Elektrik Malzemeleri

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

BARALAR

• Pozitif bara
• Negatif bara
• Bağlantı kolaylığı sağlar,
• Çalışma kolaylığı sağlayacak şekilde konumlandırma imkanı,

ŞÖNT DİRENÇ ( SHUNT )
Bağlandığı devre üzerinden geçen akımı ölçmek için kullanılır

Yaşam Aküleri ve Dağıtım Baraları

• İnverter
• Sigortalar
• Şarj Kontrol Cihazı
• Aküyü Şebekeden Şarj Cihazı
• DC / DC Şarj Cihazı ( Alternatörden Şarj )

Karavan İç Tesisatı ( Işık, Priz, Şarj Soketleri, )

• Güneş Enerjisi Tesisatı,
• Araç Alternatöründen Şarj Tesisatı,
• Şebekeden Besleme ve Şarj Tesisatı,
• Kumanda Paneli
• 220 V Elektrik Tesisatı ve Sigorta Panosu,
• İnvertör Tesisatı,
• 12 V Elektrik Tesisatı ve Sigorta Panosu,

Akülerde Voltaj Seviyeleri, ( Lityum Aküler hariç )

• 10 Volt Altında, Akü bitmiş,
• 10 -12 Volt arası Şarj gerekir,
• 12 V ile 13.5 V Şarjlı Akü,
• 13,5 V üzeri Tam şarjlı,
• Aküleri seri veya paralel bağlarken, kablolar kısa tutulmalı,
• DC tesisatlar da gereksiz kablo uzunluklarından kaçınılmalı,
• Akü Kutup başları ve Diğer bağlantılar periyodik olarak kontrol edilmeli,

Akü Ana Sigortalı Şalter

• Tüm enerjiyi kesmek için aküler ile bara arasına konulur.
• Kurulacak tesisatın gücüne göre Akım değeri belirlenir,
• Bağlantı Barası 2 Adet
• 300 Amper
• 4-5 bağlantılı
• Küçük çaplı bağlantı cıvatası da olmalı
• Yaşam Aküsü 2 Adet
• 100 Amper / saat
• AGM veya JEL akü,

NYAF Kablo

• Karavanlarda kablo tesisatı güçlü olmalı,
• İleride ilave edilecekler göz önüne alınmalı.
• Akü ile Bara arası 50 veya 70 mm2 kablo kullanılabilir,
• Bunun Yerine 2 adet 35 mm2 kablo birleşik olarak kullanılabilir,
• Araçlar Hareketli olmasından dolayı çok telli kablo olmak zorunda,
• Sigorta akım değeri, kablonun taşıyacağı akımın altında seçilir,
• Kabloların mesafeye göre taşıyacakları akım cetveline göre seçim yapılmalı
• Bazı kesitlerde 4 m uzunluktan sonra, bir üst kesite geçilir.

Şase Bağlantı Kablosu

• En önemli nokta, güçlü bir şekilde yapılmalı,
• Kablo Pabuçları
• 35 mm2 12 Adet
• Akü Kutup Başı

Karavan Güneş Enerjisi Planı

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

Güneş Panelleri

• Polikristal paneller,
• Monokristal paneller,
• Hesap yapılırken maksimum değerler kullanılır,
• Etiketlerde 2 tane Akım ve Voltaj değeri yer alır,
• Bu değerler boşta ve yükteki değerleri ifade eder,
• A sınıf Panel ve PID Free özellikli paneller tercih edilmeli,
• Güneş panellerinin seri bağlantı yapılması daha avantajlı olduğu ifade edilmekte,
• Panel seçimi yaparken boyutlar dikkate alınmalı,
• Çok Panel güç olarak hem Artı (+) hem (–) Eksi Toleransa sahiptir,
• Bazı paneller sadece Artı (+) Toleransa sahiptir,
• Artı (+) güç toleranslı Paneller tercih edilmeli, ( 170 W + % 3 = 175,1 giibi)
• Gölgelenmede panel voltajı, verimlilik açısından Akü voltajının altına düşürülmemesi ifade edilmekte,
• Şarj kontrol cihazının, Akü voltajının üzerindeki voltajlarda daha verimli çalıştığı ifade edilmekte,

Monokristal Güneş Paneli

• Monokristal güneş panellerinin yüzeyi siyah renklidir,
• Polikristal panelden daha pahalıdır,
• Polikristal panelden daha verimlidirler,
• Eşdeğer güce göre biraz daha az yer kaplarlar,

Polikristal Güneş Paneli

• Polikristal güneş panellerinin yüzeyi mavi renklidir,
• Monokristal panelden daha az verimlidirler,
• Monokristal panelden daha ucuzdurlar,

Güneş Panellerini Paralel Bağlama

• Paralel bağlamada paneller aynı voltaja sahip olmalı,
• Sebep ise yüksek voltajlı panel düşük voltaj seviyesine düşer,
• Voltaj aynı kalırken Akım yükselir,
• Kablo kesiti artar,
• Gölge verimliliği düşüktür,

Güneş Panellerini Seri Bağlama

• Seri bağlamada paneller aynı akıma sahip olmalı,
• Sebep yüksek akımlı panel düşük akım seviyesine düşer,
• Seri bağlamada Akım aynı kalırken Voltaj yükselir,
• Kablo kesiti aynı kalır,
• Gölge verimliliği yüksektir,
  –42 Volt üzerinde korunma ve izolasyon önlemi gerektirir,

Şarj Kontrol Cihazı 

• MPPT Şarj Kontrol Cihazı
• Şarj akımı 30 A
• Çıkış Voltajı  12 / 24 /48 V
• Giriş  Voltajı 12/ 24 /48  / 100 V….
• Giriş voltajı Daha fazla paneli seri bağlama imkanı sağlar,
• Seri bağlantı amacıyla Giriş Voltaj değerleri dikkate alınmalı,
• Verimlilik açısından MPPT şarj kontrol cihazları tercih edilmeli,
• Bir MPPT , PWM cihaza kıyasla yaklaşık % 10 -% 30 daha verimlidir
• Bağlantıda ilk önce akü bağlantıları yapılarak akü voltajı tanıtılmalı, 
• Üretici firmanın bilgi ve katalog bilgileri dikkate alınmalı,

Montaj Parçaları

• MC4 Branş Konnektör,
• Panel kablolarını eklemek için kullanılır,
• 30 Ampere Dayanıklı,
• Panel Montaj Seti
• 6 parça bir set olarak geçmektedir,
• Bir Set bir güneş paneli montajı içindir,
• Hava sirkülasyonu sağlayacak yükseklik imkanı sağlar,
• Kablo Giriş Rekorları,
• Kabloların araç içine girişi için kullanılır

DC Sigorta ve yuvası

• 2 Adet
• 25 Amper Güneş Paneli ile Şarj Kontrol cihazı Arası,
• 30 Amper Şarj Kontrol cihazı ile bara Arası,
• Doğru akım için DC sigortaları kullanılmalı,
• Malzemeler Tercihe göre değişebilir,

NYAF Kablo

• Kırmızı ve Siyah kablo, kullanılan Malzemelere makaron ve pabuçlar
• 10 mm2 Kablo Güneş Paneli ile Şarj Kontrol cihazı Arası,
• 16 mm2 Şarj Kontrol cihazı ile bara Arası,
• Karavanlarda kablo tesisatı güçlü olmalı,
• İleride ilave edilecekler göz önüne alınmalı.
• Araçlar Hareketli olmasından dolayı çok telli kablo olmak zorunda,
• Kablo üzerine bağlanacak sigorta akım değerleri, kablonun taşıyacağı akımın altında olmalı,
• Kablo uzunluğu arttıkça, kablo kesiti arttırılır,

Montaj Malzemeleri

• Yüksük Kablo Pabucu 2 + 2 Adet
• 10 mm2 Yüksük kablo pabucu
• 16 mm2 Yüksük kablo pabucu
• Makaron ( Isıyla Daralan )
  10 mm2 Makaron
  16 mm2 Makaron
• İzolebant
• Plastik cırt kelepçe
• Silikon

Karavan 12 V Tesisatı Nasıl yapılır?

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

DC 12 V Sigorta Panosu

• 8 veya 10 Sigorta çıkışlı,
• Her alıcıya bir sigorta kullanılması yararlı olur,
• Led Işıkların akımları düşük olduğu için, sigortalar ona göre seçilmeli,

DC 12 V Sigorta,

• 1 Adet
• 30 Amper,
• Bunun yerine devre kesici şalter ve sigorta kullanılabilir,
• Sigorta muhakkak olmalı,

NYAF Kablo

• 10 mm2 Bara ile 12 V Sigorta panosu arası,
• 1,5 mm2 Işık hatları,
• 2,5 mm2 Priz Hatları,
• Buzdolabının gücüne göre 220 V için 2,5 mm2, 
• Güce göre 12 Voltta 4 mm2 veya 6 mm2 Kablo hattı,
• Kullanılan malzemelere göre pabuç ve makaron,

Yaşam Aküleri Alternatörden nasıl şarj edilir?

360 REHBER KOM >>> Youtube Karavan Elektrik Tesisatı

Victron DC – DC Şarj cihazı,

• 30 A
• 12 V 200 A Akü için ( % 10 x 200 =20 A )
• %50 Fazlası 30 A seçilmiştir

DC 12 V Sigorta,

• 2 Adet
• 35 Amper,
• Araç aküsü yanı ve Yaşam akü alanı bara ile DC-DC Şarj cihazı arası,
• İki Sigortada muhakkak olmalı,
• Cihazın kısa devre akımı dikkate alınmalı,
• NYAF Kablo
• 16 mm2 Yaşam aküleri ile Alternatör arası,

Renogy DC – DC Şarj cihazı,

• 20 A
• 12 V 200 A Akü için ( % 10 x 200 = 20 A )

DC 12 V Sigorta,

• 2 Adet
• 25 Amper,
• Araç aküsü yanı ve Yaşam akü alanı bara ile DC-DC Şarj cihazı arası,
• İki Sigortada muhakkak olmalı,
• Cihazın kısa devre akımı dikkate alınmalı,
• NYAF Kablo
  16 mm2 Yaşam aküleri ile Alternatör arası,

Havensis DC – DC Şarj cihazı,

• 30 A
• 12 V 200 A Akü için ( % 10 x 200 =20 A )
• %50 Fazlası 30 A seçilmiştir

DC 12 V Sigorta,

• 2 Adet
• 35 Amper,
• Araç aküsü yanı ve Yaşam akü alanı bara ile DC-DC Şarj cihazı arası,
• İki Sigortada muhakkak olmalı,
• Cihazın kısa devre akımı dikkate alınmalı,
• NYAF Kablo
• 16 mm2 Yaşam aküleri ile Alternatör arası,

VSR Röle

• Kullanılacak Kablo 35 mm2 Altında olmamalı, Şarj Akımını sınırlama imkanı yok
• Araç alternatörlerinin güçleri değişik olmaktadır, kablo ve sigortalamada dikkate alınmalı,
• Direk devreye girecek şekilde bağlantı yapılmamalı
• Rölenin bobinini koruyacak küçük akımlı sigorta bağlanmalı
• Direk bağlantı yerine röle bobini üzerinde manuel kontrollü bir anahtar kullanılmalı

DC 12 V Termal Kesici Sigorta,

• 2 Adet
• 60 Amper,
• Araç aküsü yanı ve Bara VSR Röle arası
• VSR Röle yanında devre kesici şalter ve sigorta kullanılabilir,
• İki Sigortada muhakkak olmalı,

NYAF Kablo

• 35 mm2 Yaşam aküleri ile Alternatör arası,
• Şarj Akım Sınırlaması olmadığı için 35 mm2 altında kablo olmamalı,
• Alternatör akımına göre seçim yapılmalı,

Resim Kaynaklar (Harf Sırası)

Aksa
Çin
Elo
Globe
Havensis
MTA
Renogy
Siemens
Tesla
Tommatech
Victron
Viko